v v v v v v v
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

The Laos People’s Democratic Republic

bสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว (The Lao People’s Democratic Republic/Lao PDR) หรือ เรียกสั้น ๆ ว่า ประเทศ “สปป.ลาว” ตั้งอยู่ใจกลางภูมิภาคอาเซียน มีพื้นที่ 236,800 ตารางกิโลเมตร หรือประมาณครึ่งหนึ่งของประเทศไทย สปป.ลาวมีพื้นที่ใหญ่เป็นอันดับ 7 รองจาก อินโดนีเซีย พม่า ไทย เวียดนาม ฟิลิปปินส์ และมาเลเซีย เมืองหลวงของประเทศคือ เวียงจันทน์ และเงินตราของลาวคือ กีบ (Kip) โดยธนาคารแห่งประเทศ สปป.ลาวเป็นผู้รับผิดชอบพิมพ์เงินตราออกใช้ มีธนบัตรใบละ 500 กีบ, 1,000 กีบ, 2,000 กีบ, 5,000 กีบ, 10,000 กีบ  และ 20,000 กีบ อัตราแลกเปลี่ยนปัจจุบัน อยู่ที่ 279-285 กีบต่อ 1 บาท
(กุมภาพันธ์ 2551 )(1) ขณะเดียวกันเงินบาทและดอลลาร์สหรัฐฯก็เป็นที่ยอมรับ สปป.ลาว มีเวลามาตรฐานของลาวเร็วกว่ามาตรฐานกรีนิช ประเทศอังกฤษ 7 ชั่วโมง ซึ่งเท่ากับประเทศไทย

b สปป.ลาว มีเส้นเขตแดนติดต่อกับประเทศไทย ยาวประมาณ 1,810 กิโลเมตร (ทางบก 702 กิโลเมตร ทางน้ำ 1,108 กิโลเมตร) ซึ่งประกอบด้วย 11 จังหวัดของไทย ได้แก่ เชียงราย พะเยา น่าน อุตรดิตถ์ พิษณุโลก เลย หนองคาย นครพนม อำนาจเจริญ มุกดาหาร และอุบลราชธานี ซึ่งติดต่อกับ 9 แขวง (จังหวัด)ของสปป.ลาว ได้แก่ บ่อแก้ว ไชยะบุลี เวียงจันทน์ นครหลวงเวียงจันทน์ บอลิคำไซ คำม่วน สะหวันนะเขต สาละวัน และจำปาสัก(2)

b ในอดีตพื้นที่ของสปป. ลาวเป็นรัฐจารีตที่มีชื่อว่า “อาณาจักรล้านช้าง” มีการปกครองด้วยระบอบกษัตริย์ มีความสัมพันธ์กับสยามตั้งแต่โบราณตั้งแต่ยังไม่มีเส้นแบ่งอาณาเขตเป็นรัฐชาติอย่างในปัจจุบัน ดังนั้นกลุ่มชนทั้งสองฝั่งโขงจึงเป็น “เครือญาติ” ที่มีความสัมพันธ์ที่แนบแน่น ไปมาหาสู่กันแลกเปลี่ยนสินค้าและวัฒนธรรมอย่างเสรี ดังที่คนสองฝั่งโขงเคยได้ยินคำพูดที่กล่าวกันอยู่เสมอว่า “กินน้ำร่วมท่า กินปลาร่วมห้วย กินกล้วยร่วมหวี กินปลีร่วมกาบ อาบน้ำร่วมวัง”(3)

(1) ศูนย์อินโดจีนศึกษา วิทยาลัยบริหารรัฐกิจ มหาวิทยาลัยบูรพา 10/3/2551

(2) สำนักงานส่งเสริมการค้าในต่างประเทศ ณ เวียงจันทน์

(3) วารสาร สารมิตรภาพไทย-ลาว ปีที่ 13 ฉบับที่ 1 (มกราคม-มีนาคม 2549) หน้า 30.

bต่อมาใน พ.ศ. 2518 ลาวได้มีการเปลี่ยนแปลงเป็นระบอบสังคมนิยม และสถาปนาประเทศใหม่ชื่อว่า “สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว” หรือ สปป. ลาว เมื่อวันที่ 2 ธันวาคม พ.ศ. 2518 และได้ถือเอาวันดังกล่าวเป็นวันชาติลาว นอกจากนี้สปป. ลาว ยังได้ดำเนินการพัฒนาระบบเศรษฐกิจแบบสังคมนิยม มุ่งเน้นความสัมพันธ์ทางการค้ากับประเทศสังคมนิยมคอมมิวนิสต์เป็นหลัก ทำให้เศรษฐกิจซบเซา เปิดปัญหาการว่างงาน ขาดแคลนสินค้าอุปโภคบริโภค ทำให้กลายเป็น 1 ใน 10 ประเทศที่ยากจนที่สุดในโลก จนกระทั่งใน พ.ศ. 2529 จึงได้เปลี่ยนระบบเศรษฐกิจมาเป็นระบบตลาดด้วยการนำใช้ “นโยบายจินตนาการใหม่” (NEM : New Economic Mechanism) โดยเน้นความสำคัญของระบบราคาที่เป็นไปตามกลไกตลาด บริหารในเชิงธุรกิจมากขึ้น ในปีเดียวกัน สปป. ลาวได้เปิดประเทศ เจริญความสัมพันธ์กับประเทศต่างๆ ทั่วโลก แต่ลาวยังขาดเงินทุนในการพัฒนาประเทศ จึงได้รับความช่วยเหลือจากประเทศต่างๆ ในด้านการพัฒนาโครงสร้างขึ้นพื้นฐาน แม้สปป. ลาว จะเปิดประเทศและดำเนินนโยบายทางเศรษฐกิจเป็นระบบตลาด แต่ถึงกระนั้นการปกครองยังคงยึดระบอบ “สังคมนิยมประชาธิปไตย” เช่นเดิม มีการใช้รัฐธรรมนูญฉบับแรกเมื่อวันที่ 14 สิงหาคม พ.ศ. 2534 มีระบบการเลือกตั้ง ทว่ามีพรรคการเมืองเพียงพรรคเดียว คือ พรรคประชาชนปฏิวัติลาว ซึ่งเป็นผู้ชี้นำในการปกครอง(4)

bใน พ.ศ. 2535 สปป. ลาว ได้ร่วมมือกับอีก 5 ประเทศในภูมิภาคคือ ไทย พม่า สปป.ลาว กัมพูชา เวียดนาม และจีนตอนใต้ (มณฑลยูนนานและมณฑลกวางสีซึ่งเข้ามาในภายหลัง) ลงนามตกลงในกรอบความร่วมมืออนุภูมิภาคลุ่มแม่น้ำโขง (Greater Mekong Sub-region Cooperation : GMS) โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อส่งเสริมการขยายตัวทางการค้า การลงทุนอุตสาหกรรม เกษตรกรรม และบริการ สนับสนุนการจ้างงาน และยกระดับความเป็นอยู่ของประชาชน ส่งเสริมและพัฒนาความร่วมมือทางเทคโนโลยีและการศึกษา ส่งเสริมการใช้ทรัพยากรทางธรรมชาติอย่างมีประสิทธิภาพ ทั้งนี้เพื่อเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันและเปิดโอกาสทางเศรษฐกิจในตลาดโลก(5) ซึ่งกรอบความร่วมมือดังกล่าวกระตุ้นให้รัฐบาลลาวเร่งพัฒนาเส้นทางคมนาคมเพื่อเชื่อมต่อกับประเทศเพื่อนบ้านที่มีบทบาทสำคัญต่อเศรษฐกิจลาว คือ จีน ไทย เวียดนามทำให้สปป. ลาว เปลี่ยนผ่านจาก Land Locked เป็น Land Linked ต่อมาในเดือนกรกฎาคม 2540 สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว ได้เข้าเป็นหนึ่งในประเทศสมาชิกอาเซียน ซึ่งตามข้อผูกพันของกรอบความตกลงเขตการค้าเสรีอาเซียน (ASEAN Free Trade Area : AFTA) จะต้องดำเนินการลดภาษีให้เหลือร้อยละ 5 ในปี 2551 ยกเว้นสินค้าอ่อนไหว กำหนดให้ลดภาษีภายในปี 2558 รัฐธรรมนูญของ สปป. ลาวใน พ.ศ. 2541 ได้ปรับตัวนโยบายทางเศรษฐกิจให้สอดรับกับระบบทุนนิยมมากขึ้น เพื่อยกระดับความกินดีอยู่ดีของประชาชน ภายในพ.ศ. 2563(6)

(4) เรื่องเดียวกัน, หน้า 31.

(5) กรมเจรจาการค้าระหว่างประเทศ www.thaifta.com/ThaiFTA/Portals/0/GMS_Corridor.pdf

(6) วารสาร สารมิตรภาพไทย-ลาว ปีที่ 14 ฉบับที่ 2 (เมษายน – มิถุนายน 2550)หน้า23

bในการประชุมผู้นำอาเซียนสมัยพิเศษว่าด้วยโรค SARS เมื่อวันที่ 29 เมษายน พ.ศ. 2546 ที่กรุงเทพฯ ได้เกิดแนวคิดยุทธศาสตร์ความร่วมมือทางเศรษฐกิจ อิรวดี-เจ้าพระยา-แม่โขง (ACMECS : Ayeyawady - Chao Phraya – Mekong Economic Cooperation Strategy) โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อลดช่องว่างทางเศรษฐกิจระหว่างประเทศทั้งสี่ คือ สหภาพพม่า ไทย สปป.ลาว และกัมพูชา ซึ่งในวันที่ 10 พฤษภาคม 2547 เวียดนามได้เข้าร่วมเป็นสมาชิกเพิ่มอีก 1 ประเทศ(7) ซึ่งสมาชิกทั้ง 5 ประเทศ มีความร่วมมือใน 6 ด้าน ได้แก่ การอำนวยความสะดวกในการลงทุน ความร่วมมือทางด้านเกษตรและอุตสาหกรรม การเชื่อมโยงเส้นทางคมนาคม การท่องเที่ยว การพัฒนาทรัพยากรมนุษย์และด้านสาธารณสุข

b นอกจากนี้ สปป. ลาวยังได้รับสถานะจากสหรัฐฯ ให้เป็นประเทศคู่ค้าปกติ (Normal Trade Relation) ตั้งแต่ปี 2547 หลังจากที่สหรัฐฯ คว่ำบาตรรัฐบาลลาวมาตลอด ทำให้การส่งออกของลาวไปตลาดสหรัฐฯ มีความสะดวก อีกทั้งยังเป็นแรงดึงดูดสำคัญให้การลงทุนของต่างชาติเข้าสู่ลาวมากยิ่งขึ้น ปัจจุบันสปป.ลาว อยู่ในขั้นตอนยื่นขอเข้าเป็นสมาชิก WTO และตั้งเป้าหมายเข้าเป็นสมาชิกให้ได้ภายในปี 2553 แผนงานการพัฒนาแนวพื้นที่เศรษฐกิจฝั่งตะวันออก – ตะวันตก (East – West Economic Corridor : EWEC) อันเป็นโครงการเชิงบูรณาการภายใต้กรอบการพัฒนาความร่วมมือทางเศรษฐกิจในภูมิภาคลุ่มแม่น้ำโขง (Greater Mekong Subregion : GMS) ที่สปป. ลาวได้ร่วมมือนั้น ไม่เพียงจะทำให้ สปป. ลาวเป็นประเทศทางผ่านคมนาคมทางถนนจากมหาสมุทรอินเดียสู่มหาสมุทรแปซิฟิก ยังกระตุ้นให้รัฐบาลตั้ง Roadmap ที่จะกระชับความสัมพันธ์กับประเทศเพื่อนบ้านมากยิ่งขึ้น และพัฒนาประเทศให้เป็น Switzerland of Asia รวมทั้ง Battery of Asia อีกด้วย เนื่องจาก สปป.ลาวมีทรัพยากรทางธรรมชาติที่สมบูรณ์ โดยเฉพาะด้านพลังงาน กล่าวคือมีเขื่อนพลังน้ำถึง 33 เขื่อน (โดยมีผู้ร่วมลงทุนต่างชาติ อาทิ มาเลเซีย ไทย จีน เวียดนาม) ซึ่งเป็นผู้ขายพลังงานไฟฟ้ารายใหญ่ให้กับไทย ซึ่งไทยรับซื้อไฟฟ้าจากสปป. ลาว เพิ่มจาก 3,000 เมกะวัตต์ เป็น 5,000 เกะวัตต์ ภายใน พ.ศ. 2553 นอกจากนี้ลาวยังได้ลงทุนผลิคพลังงานความร้อนจากลิกไนต์ ซึ่งเป็นพลังงานประหยัดต้นทุนและมีผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมน้อย

(7) กระทรวงการต่างประเทศ http://www.mfa.go.th/web/1798.php

ธงชาติแห่งสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว 
มีลักษณะเป็นแถบสีแดง น้ำเงินเข้ม แดงตามแนวนอน มีรูปพระจันทร์สีขาวอยู่ตรงกลางแถบสีน้ำเงิน เริ่มใช้มาตั้งแต่ 2 ธันวาคม 2518

สัญลักษณ์แห่งสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว 
มีลักษณะเป็นรูปวงกลมข้างล่างเป็นรูปเฟืองจักรกล และแถบผ้าสีแดงที่บันทึกด้วยอักษรว่า "สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว" ปีกทั้งสองข้างประดับด้วยรวงข้าวที่ผูกผ้าแถบสีแดงที่บันทึกตัวอักษรว่า "สันติภาพ เอกราช ประชาธิปไตย เอกภาพ วัฒนาถาวร" ตรงกลางระหว่างรวงข้าวทั้งสองเป็นรูปพระธาตุหลวงถนน นาข้าว ป่าไม้ และเขื่อนผลิตกระแสไฟฟ้า

แผนภาพที่ 1  แผนที่สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว

ที่มา: http://www.lib.utexas.edu/maps/middle_east_and_asia/laos_pol_2003.jpg